Mardin İli Ve Tarihi Yapısı

Bu Sayfayı Paylaş

Mardin geniş çoğrafyası ile asırlardır bölgede insan topluluklarının yaşadığı, medeniyetlerin beşiği, ilk insanoğlunun var olduğu topraklar olmuştur. Binlerce yıldır bu topraklarda hüküm sürmüş insanoğlu, günümüz şartlarında da izlerini bırakmış ve Mardin ilini bizlere tarihsel bir miras olarak bırakmışlardır. Bu yazımızda tarihin kokusu içine çekebileceğimiz Mardin İli ve tarihi yapısı ile Mardin gezilecek yerler başlığı altında insanlarımızı aydınlatmaya çalışacağız. Gidecek olan yerli veya yabancı turislere kolaylık sağlamak.

  • Mardin Türkiye’nin büyükşehir statüsüne giren bir ilidir.
  • Mardin Nusaybin ilçesi ile Suriye sınır bölgesidir. 
  • Mardin ve çevresi M.Ö 2000 yılı dolaylarında Asur egemenliğinde iken daha sonra Hitit ve Urartu yönetimine geçmiştir.
  • Mardin farklı dini inanışlar ile beraber, sanatsal açıdan da tarihi yapıları olan camiler, türbeler, kiliseler, manastır ve benzeri dini eserler bulundurmaktadır. Mardin tarihten de hatırlayabileceğimiz, İpek Yolu güzergâhında bulunmakta olup, ilde 5 han ve 1 adet kervansaray bulunmaktadır
  • Mardin ili ve ilçelerinde tarihin çok eski dönemine uzanan dönemlere ait bulgulara rastlanmıştır. Artuklu Üniversitesi yerleşkesi içinde yapılan kazılarda ortaya paleotik çağa ait çıkarılmış taşlar yer almıştır.

Mardin İli Ve Tarihi Yapısı İçin Önemli Bulgular

Tarihi yapılar incelenirken ve kazılar yapılırken belirli bulgulara rastlanılmıştır. Bu bulguların birçoğu bulguların ne kadar eski ve sıra dışı olduğunu göstermektedir. İşte Mardin ili ve tarihi yapısı konusu içerisinde değerlendirilebileceğimiz bazı yapıları sizler için derledik.

Boncuklu Tarla yerleşimi

Dargeçit İlçesinde bulunan ve Cilalı Taş Devrine ait bulgular ile karşımıza çıkan Boncuklu Tarlaya rastlanılmıştır. 

 

Kerküşti Höyük

Derik ilçesindeki  yapılan kazılar sonucu Kalkolitik Çağ dönemine ait kalıntılar bulunmuştur. (Kerküşti Höyük’te)

Kerküşti Höyüğü
 
Girnavaz Höyüğü

Nusaybin ilçesindeki Girnavaz da tunç Çağı’na ve demir çağına ait kalıntılara rastlanmıştır. Tarihi Girnavaz Höyüğü olarak bilinen yer Bölgede Cin Kuyusu veya Cin Tepesi olarak da bilinmektedir. 

Tarihi Girnavaz Höyük

Mardin Konumu

  • Mardin ili Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin Dicle Bölümü’nde yer almaktadır.
  • Suriye ile sınır komşusudur.
  • Güneyinde Suriye, batısında Şanlıurfa ili, kuzeyinde Diyarbakır ve Batman illeri, kuzeydoğusunda Siirt ili ve doğusunda Şırnak ili bulunmaktadır.

Mardin İklimi

İl ve ilçelerinde genellikle karasal iklim özellikleri görülmektedir. Kış ayları soğuk geçmektedir. Soğukluk Doğu Anadolu Bölgesi kadar sert değil, bölgede orta derecede bir soğuk mevcuttur. Kış aylarında eskiden çok kar yağdığı söylenen bölgede, günümüz şartlarında kar yağışı yok denecek kadar az yaşanmaktadır. Yağan kar kısa sürede eriyip gitmektedir.

Yaz aylarında ise güneyden gelen çöl iklimi etkisi altında olduğu için kurak geçer.

Mardin Kaleleri

  • Mardin Kalesi Mardin Merkez
  • Kız Kalesi Mardin Merkez İlçe
  • Erdemeşt Kalesi Yeşilli
    Arur Kalesi ?
  • Dara Kalesi Mardin Merkez ilçe
  • Rabbat Kalesi, Derik
  • Dermetinan Kalesi, Mazıdağı,
  • Zarzavan Kalesi Mardin-Diyarbakır yolu üzerindedir.
  • Savur Kalesi, Savur
  • Aznavur Kalesi, Nusaybin
  • Rahabdium Kalesi Nusaybin
  • Merdis Kalesi Nusaybin
  • Haytam Kalesi Nusaybin
  • El Nıhman Kalesi, Yeşilli 

Mardin de Bulunan Şifalı Sular

Her bölgenin kendine has şifalı suları, veya kültürel özellikleri mevcuttur. Mardin bölgesi için Şifalı Suları araştırarak sizler için derledik.

* Mardin Germi Ab Kaplıcası

Dargeçit ilçesine ortama 20 km civarı mesafede bulunan Germi Ab Kaplıcası suyunun deri hastalıkları ve romatizmal hastalıklara iyi geldiği söylenmektedir.

* Beyaz Su

Mardinin Midyat İle Nusaybin ilçeleri arasında bulunan beyaz su bölge halkının büyük oranda su ihtiyacını karşılamaktadır. Beyaz su kaynak suyu olarak içme suyu olarak da kullanılmaktadır. 

Mardin Beyaz su
Beyaz Su

 

Mardin Gezilecek Yerler

Medeniyetler Ve Kültürel Başkent olarak adlandırılan Mardin, tarihin en yapılarına ve bulgularına sahiptir. Hem yerli turist, hemde yabancı turistlerin uğrak noktası olmuştur.

İşte Mardin İlinde Gezilecek Yerleri Sıralayalım:

1- Midyat Konuk Evi

Mardin’ in Midyat ilçesinde Bulunan Turistlerin uğrak noktası olan konak aynı zamanda filmlerin ve dizilerin çekildiği alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Ünlü Sıla Dizisi ve Ekranları başına kilitleyen Hercai dizisi bu konakta çekilmiştir.

Midyat Konuk Evi

2- Mardin Evleri

Muhteşem taş işçiliğiyle, Mardin taşlarıyla yapılmış, tarih kokusunu içine çekebileceğiniz harika bir yer. Mardin taşının en büyük özelliği, yazları serin oluşu, kışları ise sıcak tutması. Bu yapısı ile halen günümüz şartlarında Mardin taşları ile evler, apartmanlar yapılmaktadır. Mardin ili ve tarihi yapısı konusunda Mardin Evlerini gezmeyi unutmayın.

Tarihi Mardin Evleri
Tarihi Mardin Evleri

3- Mardin Ulucami

Mardin camilerinin en eskisi olan Ulucami nin ne zaman inşa edildiği bilinmemektedir.

1176 tarihinde var olduğu düşünülmektedir.

Artuklu ve Akkoyunlu dönemine ait izler taşıyan yapı, 1400’de Timur istilâsında zarar gören ve bir minaresi yıkılan cami Memlûk ve Akkoyunlular zamanında onarılmıştır. Osmanlı döneminde de ciddi tamiratlar gören yapı, en son 2010 yılında restore edilmiş.

Mardin Ulucami

4- Mardin Kalesi

Kalenin tarihi 10. yüzyıla dayandığı düşünülmektedir. Yapıldığı tarih kesin olarak bilinmemektedir. Mardinde kartal yuvası olarak bilinen yer, turistlerin uğrak noktası haline gelmiştir. Tarihin görkemli harika görünümü ile Mardin kalesi Mezapotamya bölgesi tarihi kalesi olarak da bilinmektedir. Manzarası ile insanları adeta büyülemektedir. 

NATO’ya ait radar nedeniyle belli yerleri halka kapalı olduğu söylemleri mevcut olduğundan gitmeden önce Mardin kültür ve turizm bakanlığı ile iletişime geçilmesi uygun olur. Buraya tıklayarak bilgi alınız.

Mardin Kalesi
Mardin Kalesi

5 – Deyrulzafaran Manastırı

Mardin’in 4 ila 5 kilometre yakınında bulunan deyrulzafaran manastırı hala bölgede bulunan süryaniler tarafından aktif olarak kullanılmaktadır. Mardin’ e gelen turistlerin merak ettiği gezilecek yerler arasında olan manastır tarihi bir yapıya sahip. Mardin Metropoliti’nin bulunduğu merkezi bir yerdir.

Kubbeleri, kemerli sütunları, ahşap el işlemeleri, iç ve dış mekanlardaki taş nakışları ile insanın ilgisini çeken Deyrulzafaran Manastırı, MÖ Güneş Tapınağı, daha sonra da Romalılarca kale olarak kullanılmıştır.Ardından bazı azizlerin kemiklerinin buraya getirilerek kalenin manastır haline getirildiği söylenmektedir.

Deyrul Zafaran Manastırı
Deyrul Zafaran Manastırı

6 – Surur Hanı 

Mardin Merkezde bulunan Surur Hanı Osmanlılar tarafından inşa edilmiştir. Surur hanı  dikdörtgen bir avlu etrafında bulunan surur hanı eskiden bir kervansaray olduğu bilinmektedir. Zaten hanın bulunduğu konum ana cadde üzerine kuruludur.

surur hanı
surur hanı

7 – Kasımiye Medresesi

Şaheser bir yapısı ile görülmesi gereken bir yer, yolunuzun düştüğünde mutlaka ziyaret edilmesi gereken bir yerdir. Hatta düğün albüm fotoğrafı çekmek isteyen insanlar bu tarihi alanda albümlerini oluşturmakta. Kasımiye Medresesi adından da anlaşılacağı üzere tarihin medrese eğitimlerinin yanı sıra tıp konuları ile ilgili konuları da barındırmaktadır. Bunu yapı üzerindeki tıp amblemlerinden anlayabiliriz. Eski Mardin’ e yakın olduğundan bölgeye yakınsanız Hatta Mardin e gezmeye geldiyseniz kesinlikle bu şaheser yapı olan Kasımiye Medresesini ziyaret etmeyi unutmayın.

Kasımiye Medresesi
Kasımiye Medresesi

8 – Mor Gabriel Manastırı

Midyat İlçesinden idil istikametine 20 km kadar mesafede olan Mor Gabriel Manastırı Turistler için bir uğrak noktası haline gelmiştir. Dinler ve diller şehri olan Mardin Mor Gabriel Manastırı ile bu yapıyı bizlere sunmuştur.

http://morgabriel.org

Mor Gabriel
Mor Gabriel
Mor Gabriel
Mor Gabriel

9 – Kırklar Kilisesi ( Mor Benham )

İşte yine tarih sevenler için 6. yüzyılın ortalarına ait bir yapı olan kırklar kilisesi diğer adıyla Mor Benham iki ismi ile de tarihi efsanelere dayanmaktadır.

Kırklar kilisesi
Kırklar kilisesi

10 – Beyaz Su ( Midyat – Nusaybin arası )

Adından da anlaşıldığı gibi, saflığı, temizliği ve güzelliği ile bölge halkını adeta büyüleyen beyaz su, konum olarak Midyat ile Nusaybin ilçesi arasında bulunan, normalde bölge de yazın çöl ikliminin hakim olması gereken yerde  beyaz su bölgesi sanki bulunduğu bölgeden farklı bir konumda olduğunu hissettiren akdeniz iklimi hissi uyandıran bir yer olmuştur. Bunun sebebi beyaz su isimli derenin etkisi olmuştur. Beyaz su aynı zamanda bazı bölgelerin su ihtiyacını da karşılamaktadır. Turisler için gezilecek yer olmaktan çok piknik yapmak veya yemek yemek için çok güzel bir mekandır. 

Akan su üzerine kurulu piknik alanları veya restoranlar mevcuttur.

Acıktıysanız beyaz suya gidip, oturduğunuz yerin altından akan suyu seyrederek, balık siparişinizi verebilir, yemeğinizi yedikten sonra semaver çayınızı talep edebilirsiniz.

Mardin Beyaz su
Beyaz Su

11 – Dara Antik Kenti 

Dara antik kenti konum itibariyle mardin merkeze 25-35 km civarı oğuz köyünde bulunmaktadır.

Dara Antik Kentinin kurulma amacı Doğu Roma İmparatorluğu’nun doğu sınırlarını Sasaniler’ e karşı korumak için askeri amaçlı bir garnizon kenti olarak kurmakmış. Mardin ili ve tarihi yapısı konusunda oldukça öneme sahiptir.

12 – Meryem Ana Kilisesi – Patrikhanesi

Tarihi Mardin Bölgesine kıyasla çok eskiye dayanmayan Meryem Ana Kilisesi 1895 yılında inşa ettirildiği söylenmektedir. Ve aynı zamanda 1988 yılında patrikhanenin Kültür Bakanlığına devredildikten sonra restore edilerek 1995 yılından itibaren müze olarak kullanılmaya başlandığı bilinmektedir.

Mardin Meryem Ana Kilisesi – Patrikhanesi

Kaynaklar:

https://www.wikipedia.org/

https://www.kulturportali.gov.tr

http://www.kulturvarliklari.gov.tr/

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir